Poradnik godzenia życia zawodowego z rodzinnym

PDF Drukuj
26/06/12
Od kilkunastu lat można zaobserwować próby wprowadzania w firmach rozwiązań, które mają pomóc w łączeniu obowiązków domowych i zawodowych. Godzenie życia zawodowego z prywatnym stało się jednym z obszarów społecznej odpowiedzialności przedsiębiorstw. Promowane są zróżnicowane formy zatrudnienia, elastyczny czas pracy, prowadzi się kampanie na rzecz równości, wprowadza zapisy prawne, które mają umożliwić mężczyznom pójście na urlop rodzicielski.

 

Wyzwania

Z badań wynika, że ponad 47% pracodawców dostrzega trudności łączenia pracy zawodowej z życiem rodzinnym przez rodziców wychowujących dzieci do lat 7. Równocześnie jednak w praktyce duża część przedsiębiorstw w Polsce sferę życia zawodowego i rodzinnego pracowników traktuje jako rozłączne1. Tymczasem istnieje cała grupa rozwiązań, pozwalających na wsparcie osób zatrudnionych w opiece nad dziećmi oraz nad innymi osobami, wymagającymi opieki (np. osoby starsze, z niepełnosprawnością). Jest to szczególnie ważne w Polsce, ponieważ instytucjonalne formy opieki gwarantowane czy też wspierane przez państwo są niewystarczające. Zazwyczaj obowiązek ten spada na kobiety, które albo zmuszone są do zmniejszenia zaangażowania w pracę, albo nawet rezygnacji z pracy zawodowej na rzecz przejęcia obowiązków domowych.

W ciągu ostatnich 20 latach przeprowadzono w Polsce (i na świecie) wiele badań, dotyczących mniejszej aktywności zawodowej kobiet. Wśród czynników, które obok stereotypów w największym stopniu hamują aktywność zawodową kobiet, wymienia się m. in.:

 

 

 

  • niską aktywność mężczyzn w pełnieniu obowiązków rodzinnych2,
  • niedoskonały system opieki nad dziećmi,
  • niski poziom wykorzystania elastycznych form zatrudnienia,
  • wysokie koszty osobiste i rodzinne dla kobiety,
  • dezaktualizacja kwalifikacji w przypadku długiej przerwy w pracy,
  • niechęć pracodawców do zatrudniania kobiet,
  • preferencje kobiet w zakresie podejmowania pracy po urodzeniu dziecka,
  • stres wnikający z konieczności godzenia ról zawodowych i rodzinnych,
  • wydłużający się czas, jaki trzeba poświęcić na pracę: 41,7 godzin tygodniowo w 2008 r. (Eurofund),
  • wydłużające się dojazdy do pracy w nadgodzinach (67% Polaków)3.

 

 

Korzyści

Stworzenie warunków rozwoju zawodowego kobiet jest jednym z celów Unii Europejskiej, dla której równość kobiet i mężczyzn i doprowadzenie do wyrównania szans i możliwości obu płci jest jednym z priorytetów. Jednak wbrew pozorom wprowadzanie rozwiązań, pozwalających na godzenie ról zawodowych i domowych to nie tylko wymóg Unii Europejskiej czy też moda. Realizowanie polityki godzenia życia zawodowego i rodzinnego to przede wszystkim realne korzyści zarówno dla jej beneficjentów, jak i dla firm oraz całego społeczeństwa.

 

Przedsiębiorstwa

 

  • wzrost produktywności i konkurencyjności przedsiębiorstwa,
  • wzrost motywacji, kompromisu i lojalności wobec pracowników/pracownic,
  • pozyskiwanie i zatrzymywanie lepiej wykwalifikowanych pracowników/pracownic,
  • zwrot kosztów wynikających z szukania i szkolenia pracowników/pracownic,
  • zmniejszenie stresu wśród pracowników/pracownic,
  • redukcja kosztów, wynikających z rotacji i zwolnień pracowników/pracownic,
  • wysoka reputacja przedsiębiorcy (lepszy wizerunek publiczny wobec stałych i potencjalnych klientów),
  • możliwość uczestniczenia w programach pomocy publicznej dla Elastycznych Firm (na przykład otrzymanie dotacji, ulgi podatkowe i większe szanse w konkursach publicznych),
  • zmniejszenie ryzyka wystąpienia zachowań dyskryminacyjnych w firmie.

Pracownice/pracownicy



 

  • wzrost poczucia wartości i motywacji,
  • zmniejszenie stresu oraz chorób fizycznych i umysłowych z niego wynikających,
  • zmniejszenie poczucia winy z powodu braku czasu na przebywanie z dziećmi,
  • większa wewnętrzna satysfakcja z możliwości godzenia życia zawodowego, rodzinnego i osobistego


Społeczeństwo

 

 

  • wzrost wskaźnika urodzeń i spowolnienie zjawiska starzenia się społeczeństwa,
  • zmniejszenie listy separacji i rozwodów,
  • lepsza opieka nad dziećmi i osobami starszymi.

 






Autorka: Anna Kamińska - trenerka antydyskryminacyjna i równościowa.

 

 

Artykuł jest częścią artykułu opublikowanego w IV Kwartalniku "As Biznesu"(04/2012). Wersję drukowaną można uzyskać w  w biurach Centrum PISOP.

 

[1] Godzenie życia zawodowego i rodzinnego w Polsce, red. Cecylia Sadowska-Snarska, Wyższa Szkoła Ekonomiczna w Białymstoku, 2011

[2] Z badań Bogusławy Budrowskiej wynika, że mężczyźni tygodniowo pracują zawodowo średnio 54 godziny i 31 minut, kobiety 45 godzin i 4 minuty (czas liczony z dojazdami). Więcej od mężczyzn, bo o 9 godzin i 57 minut, kobiety spędzają tygodniowo na  pracy w gospodarstwie domowym, więcej o 29 godzin i 45 minut poświęcają na opiekę nad dziećmi do 10. roku życia i o 5 godzin 29 minut więcej od mężczyzn poświęcają na opiekę nad osobami zależnymi i starszymi. Podsumowując - tygodniowo mężczyźni zawodowo pracują średnio o 9 godzin i 27 minut dłużej od kobiet, ale za to kobiety pracują w sferze domowej o 45 godzin i 21 minut dłużej od mężczyzn. Licząc w kategoriach pracy etatowej, zauważamy, że mężczyźni obciążeni są pracą zawodową na „dodatkowe” 1/4 etatu, natomiast kobiety pracują w gospodarstwie domowym o wymiar całego etatu więcej od mężczyzn. - http://www.ekologiasztuka.pl/pdf/fe007budrowska.pdf - stan na 03.05.2012

[3] Równowaga praca-życie, w aspekcie polskiego rynku pracy. (red.) Cecylia Sandrowska-Snarska. Raport w projekcie Elastyczny Pracownik – Partnerska Rodzina, IW EQUAL, Białystok 2005

 

Informacja o współfinansowaniu

 

 

poklflaga ue

 

 

Projekt współfinansowany przez Unię Europejską w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego